Raport roczny 2011

IV.3. Zmiany w rekomendacjach Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) dotyczących banków

W 2011 roku w polskim systemie bankowym zaczęła obowiązywać Rekomendacja T, wprowadzono też dwie inne istotne nowelizacje istniejących rekomendacji. W końcu grudnia ogłoszono stanowisko UKNF w sprawie podziału zysków banków za 2011 rok.

Rekomendacja T

Rekomendacja T, przyjęta w lutym 2010 roku, dotycząca dobrych praktyk w zakresie zarządzania ryzykiem detalicznych ekspozycji kredytowych zaczęła obowiązywać już w 2010 roku. Część zaleceń, służących poprawie zarządzania ryzykiem, weszła w życie w połowie 2010 roku, druga obowiązuje od 23 grudnia 2010 roku. W ramach rekomendacji wprowadzono zaostrzenia dotyczące skrupulatnego badania wiarygodności finansowej klientów, co spowodowało, że praktycznie zniknęły z ofert banków tzw. kredyty na dowód, czy kredyty bez zaświadczeń. Na banki nałożono obowiązek starannej weryfikacji źródeł dochodu klientów i monitorowania sytuacji klienta nie tylko na podstawie dostarczonych przez niego zaświadczeń o dochodach, stanie posiadania, czy sytuacji rodzinnej, ale również za pomocą Biura Informacji Kredytowej i analizy dotychczasowych relacji klienta z bankiem.

Rekomendacja miała również na celu zapobieganie zjawisku przekredytowania, czyli sytuacji, w której raty spłacanych kredytów przekraczają możliwości finansowe kredytobiorcy. Rekomendacja T określiła dopuszczalne proporcje pomiędzy dochodami klienta a wysokością rat wszystkich spłacanych kredytów, czyli tzw. wskaźnik DTI (ang. debt to income ratio). Nie może on być wyższy niż 50% w przypadku osób zarabiających nie więcej, niż średnia krajowa i 65% w przypadku osób o dochodach powyżej średniej (bez względu na walutę kredytu).

Nowelizacja rekomendacji S

W styczniu 2011 roku przyjęta została nowelizacja rekomendacji S, wprowadzająca kolejne ograniczenia względem kredytów hipotecznych udzielanych w walutach obcych. Raty wszystkich kredytów spłacanych przez danego kredytobiorcę nie będą mogły przekroczyć 42% jego dochodów netto. Ponadto, niezależnie od terminu, na który kredyt zostanie udzielony, banki będą musiały obliczać zdolność kredytową tak, jakby był on zaciągnięty na 25 lat.

Większość regulacji zaczęła obowiązywać od 2012 roku, natomiast już od lipca 2011 roku obowiązują zapisy związane z ryzykiem (jego oceną, monitorowaniem itd.). Rekomendacja narzuca na zarząd banku obowiązek przygotowania i okresowej oceny polityki w zakresie portfela kredytów hipotecznych. Banki powinny też systematycznie analizować, jak na ryzyko kredytowe wpływają zmieniające się kursy walut i stopy procentowe. Dodatkowo KNF zalecił, by banki monitorowały zmiany zachodzące na rynku nieruchomości oraz kontrolowały wartość nieruchomości przyjmowanych jako zabezpieczenie kredytów.

Uchwała KNF z czerwca 2011 roku odnośnie wymogów kapitałowych na poszczególne rodzaje ryzyk

Powyższa uchwała zmieniająca uchwałę 76/2010 KNF w sprawie zakresu i szczegółowych zasad wyznaczania wymogów kapitałowych z tytułu poszczególnych rodzajów ryzyk wejdzie w życie z dniem 30 czerwca 2012 roku. Główną zmianę wprowadza zapis o tym, że „ekspozycjom detalicznym, w przypadku których wysokość raty kapitałowej lub odsetkowej uzależniona jest od zmian kursu waluty lub walut innych niż waluty przychodów osiąganych przez dłużnika przypisuje się wagę ryzyka 100%” zamiast dotychczasowej wagi 75%.

Stanowisko Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego w sprawie podziału zysków banków za 2011 rok

W dniu 29 grudnia 2011 roku Przewodniczący KNF przesłał do prezesów banków pismo, w którym rekomenduje się bankom niewypłacanie dywidendy za 2011 rok. Przemawia za tym fakt, że dobre wyniki polskiego sektora bankowego w 2011 roku powinny zostać wykorzystane do utrzymania możliwości rozwoju akcji kredytowej, jak i zabezpieczenia przed trudnymi uwarunkowaniami zewnętrznymi i wysoką zmiennością rynków finansowych.
Szczególnie dotyczy to banków, które spełniają jedno lub więcej poniższych kryteriów:

  • współczynnik wypłacalności jest niższy niż 12,0%,
  • współczynnik Tier I kształtuje się poniżej 9,0%,
  • ocena BION (Badanie i Ocena Nadzorcza) wypadła poniżej 2,5 (skala od 1 do 4),
  • udział kredytów walutowych dla osób prywatnych przekracza 50% portfela kredytów dla osób prywatnych,
  • bank „matka” ma niedobór kapitału wobec wymogów European Banking Authority (EBA), czyli musi uzupełnić kapitał do poziomu współczynnika Tier I w wysokości 9,0%,
  • odnotowano stratę lub Bank jest w trakcie realizacji program naprawczego.

Banki, których powyższe warunki nie dotyczą mogą wypłacić w formie dywidendy maksymalnie 50,0% zysku za rok 2011, ewentualnie więcej, jeśli posiadają stabilny rating zewnętrzny.

Urząd Komisji Nadzoru Finansowego uważa, że działania proaktywne i antycykliczne banków, w tym wzmocnienie bazy kapitałowej wobec korzystnych wyników sektora pozwoli ograniczyć możliwe negatywne efekty realizacji niekorzystnych scenariuszy i zapewni bezpieczny i stabilny rozwój banków.

W Twoim schowku

Brak dokumentów.
Schowaj schowek